به این مطلب امتیاز دهید

کمال گرایی چیست و  ابعاد مختلف آن کدام اند؟

 

با خواندن این مقاله به سوال کمالگرایی چیست و  ابعاد مختلف آن کدام اند میپردازیم. احتمالا هر یک از شما فردی را می شناسید که ویژگی های یک فرد کمال گرا را داشته باشد. بسیاری از افراد، کمالگرایی را به عنوان صفتی بسیار مثبت و جذاب تلقی می کنند می توان گفت که این بخشی از  واقعیت است و در مواردی همین طور است به خصوص در دنیای کار. استخدام افراد کمال گرا به معنای برنامه ریزی دقیق در راستای ارائه کار با کیفیت است.

در واقع به کارگیری افراد کمال گرا نوعی سرمایه گذاری برای رسیدن به بهترین کارکرد و نتیجه است. اما شایان ذکر است که این تمام ماجرا نیست. کمال گرا بودن از جهاتی می تواند بسیار موثر و مثبت و از طرفی منفی باشد. افراد با این ویژگی متحمل استرس بسیار زیادی می شوند و عملا لذت بردن از تجارب را از دست می دهند و استرس خود را به دیگر افراد منتقل می کنند.

آنها تقریبا همیشه می توانند نقصی در کار بیابند و این موجب عدم رضایت پی در پی می شود. افراد کمال گرا نه فقط در حیطه کاری و انتخاب شغل بلکه در انتخاب رشته تحصیلی، ازدواج، خرید کردن و موضوعات بزرگ و کوچک دیگر نیاز به صرف زمان زیادی دارند و حتی ممکن است در نهایت نتوانند انتخاب کنند و کنار بکشند.

پس می توان گفت این ویژگی تمام زندگی فرد را اعم از اجتماعی، شغلی و غیره  تحت تاثیر قرار می دهد. در این مقاله سعی شده است تا به یک شناخت نسبی نسبت به این دسته از افراد برسیم و از ابعاد مختلف آن آگاه شویم.

کمال گرایی چیست؟

در دیدگاه روانشناسی، کمال گرایی یک ویژگی شخصیتی است که فرد همواره در راستای بی عیب و نقص بودن تلاش می کند و در پیمودن این مسیر، کوچکترین نقصی را نمی پذیرد. به عبارت دیگر این افراد معیار های بسیار بالایی را برای خود تعریف می کنند و مشکلات هر چند کوچک را در کار نمی پذیرند.

ترس از شکست نیز از جمله چیز هایی است که افراد کمال گرا در گیر آن هستند. لازم به ذکر است تلاش برای به دست آوردن بهترین ها و انجام کار ها در بهترین حالت ممکن بسیار تحسین بر انگیز است اما باید بخاطر داشت این موضوع زمانی نگران کننده می شود که حالت وسواس گونه به خود بگیرد. بگذارید با چند مثال ساده بیشتر به شرح موضوع کمالگرایی این موضوع بپردازیم.

حتما دیده اید و یا شنیده اید که فردی از گرفتن نمره ۱۹ بسیار دلسرد و ناراحت شده باشد و یا کسب رتبه دوم در مسابقه را موجب سرشکستگی خود بداند. همانطور که در مثال ها مشهود است کمال گرایی زمانی جنبه منفی پیدا خواهد کرد که فرد را از لذت بردن و از احساس شایستگی دور کند.

انواع کمال گرایی

به طور کلی می توان کمال گرایی را به دو دسته اصلی تقسیم کرد. که در دسته مثبت، فرد در تلاش برای پیاده سازی اهداف خود به بهترین شکل افراط نمی کند. در مقابل افراد با کمال گرایی منفی از نرسیدن به بهترین سرخورده می شوند و عموما خود و دیگران را تحت فشار قرار می دهند. اما ۳ دسته کمال گرایی بر اساس زمینه آن عبارت است از:

  • کمال گرایی خود مدار: این ویژگی شامل افرادی است که دارای توقع بالایی از خود هستند و از شکست خوردن هراس دارند.
  • کمال گرایی دیگر مدار: این افراد علاوه بر خود دیگران را نیز زیر سوال می برند. برای مثال تصور کنید مدیر و یا رهبر گروهی را که به طور مداوم در حال انتقاد های تند و از بین بردن اعتماد به نفس اعضا گروه است. این افراد علاوه بر خود به دیگران نیز آسیب می زنند.
  • کمال گرایی القا شده توسط اجتماع: گاهی کمال گرایی افراد یک جامع از فرهنگ همان جامعه سرچشمه می گیرد. در ابعاد کوچکتر والدینی را تصور کنید که همیشه توقع ۲۰ از فرزند خود دارند و یا مدام به او گوشزد می کنند که باید بهترین باشد. ا
  • ین شیوه تربیتی و توقعی که جامعه ایجاد می کند می تواند فرد را به سمت کمال گرایی هرچه بیشتر سوق دهد و آن را بخشی از شخصیت وی کند.

همانظور که گفته شد به سوال کمالگرایی چیست و  ابعاد مختلف آن کدام اند پاسخ داده شد حال به ویژگی های افراد کمالگرا میپردازیم.

ویژگی های افراد کمال گرا

  • استاندارد های سطح بالا و سختگیرانه
  • انجام کار ها به بهترین حالت مطلوب و عدم رضایت و احساس شکست در صورت وجود نقص ، از ویژگی های برجسته افراد کمالگرا است. این معیار کمال گرایی های سختگیرانه موجب آزار آنها و اطرافیانشان می شود.
  • تفکر همه یا هیچ

آنها معتقدند اگر امکان نقصی در کار وجود دارد بهتر است آن را به طور کل شروع نکنند. آن ها هیچ گزینه ی دیگری را برای خود تعریف نمی کنند و یک موضوع را درست و یا غلط می دانند.

  • عدم اعتماد به دیگران

این افراد به ندرت و به سختی کاری را به شخص دیگری محول می کنند و گاهی صرفا مشاهده کار کردن دیگر افراد موجب پریشانی آن ها می شود.

  • عدم رضایت

اهمیتی ندارد که کار چقدر عالی انجام شده باشد، این افراد همچنان معتقد اند که می توانستند کار را بهتر و با کیفیت بیشتری انجام دهند.

سنجش و اندازه گیری رضایت شغلی کارکنان هر سازمان و تعیین عوامل موثر بر رضایت یا عدم رضایت شغلی آن ها از اهمیت بالایی برخوردار است.

 

  • اعتماد به نفس پایین

از آنجا که این افراد تقریبا هرگز به رضایت کامل از خود نمی رسند به مرور زمان درگیر احساس کم ارزشی می شوند و رفته رفته اعتماد به نفس خود را از دست می دهند.

  • خود سرزنشی

اگر شما هم جز افراد کمال گرا باشید احتمالا بارها تجربه کرده اید که برای مدت طولانی برای موضوعی خود را سرزنش کنید. برای مثال چرا فلان حرف را زدم؟ یا نباید فلان کار را انجام می دادم و جملات دیگری از این دست.

  • گرایش به افسردگی

تمامی عواملی که پیش از این ذکر شد سبب می شود فرد احساس کند که به مطلوب خود دست نیافته و احساس رضایت خود را از دست بدهد و  در نتیجه سطوح مختلفی از افسردگی را تجربه کند.

و اما راه حل…

  • آیا شما کمال گرا هستید؟

بسیاری از افراد خود را کمال گرا می دانند حال آنکه واقعیت جز این است. آگاهی خود را در این زمینه افزایش دهید و تاثیرات آن را در زندگی بررسی کنید.

  • انتقاد پذیر بودن را تمرین کنید

به خود بیاموزید که انتقاد به معنای زیر سوال بردن شما نمی باشد و شنیدن نظرات افراد می تواند به پیشرفت شما کمک کند. سعی کنید احساسی به انتقادات نگاه نکنید و بدون مقاومت به آن ها گوش دهید.

  • از مسیر لذت ببرید

تنها فکر کردن به مقصد، شما را از لذت بردن منع می کند و شما را دچار حجم بیشتری از فشار و اضطراب می کند. سعی کنید در حین انجام کار ها از مسیر رسیدن به اهدافتان لذت ببرید.

  • واقع گرا باشید

یکی ذیگر از ویژگی های کمالگرایی واقع گرا بودن آن ها است. داشتن اهداف بزرگ خیلی خوب است اما بهتر است واقع بینانه امکانات و توانایی های خود را بسنجید و در راستای آن قدم بر دارید و موجب سر خوردگی خود نشوید.

  • تفاوت میان کمال گرایی و پر تلاش بودن را بشناسید

بدانید که تلاش برای انجام کار ها به بهترین نحو، بسیار ستودنی است. زمانی که شما در کنار تلاشی که می کنید احساس رضایت نسبت به خود داشته باشید در مسیر صحیح قرار دارید. اما افراد کمال گرا علی رغم موفقیت های خود احساس رضایت را تجربه نمی کنند.

 

با توجه به نکاتی که درباره ی کمالگرایی چیست و  ابعاد مختلف آن کدام اند؟ پرداخته شد، افراد کمال گرا می توانند به موفقیت های چشم گیر دست یابند و زندگی سر شار از خشنودی و پیشرفت را برای خود فراهم کنند.

 

برچسب ها
نمایش بیشتر